EMDR, η πλέον αποτελεσματική μέθοδος για την αντιμετώπιση του ψυχικού τραύματος

Κατηγορία: Ψυχική θεραπείαΔημοσιεύθηκε στις

Το EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) είναι μια μορφή ψυχοθεραπείας, η οποία αναπτύχθηκε από την Francine Shapiro και η οποία μέσα από οπτικά ή άλλα διεστιακά αισθητηριακά ερεθίσματα στοχεύει στην αντιμετώπιση του ψυχικού τραύματος. Στα Ελληνικά ο όρος αποδίδεται ως «απευαισθητοποίηση και επαναπροσαρμογή μέσω οφθαλμικών κινήσεων». Αρχικά χρησιμοποιήθηκε για την αντιμετώπιση της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες (PTSD) αλλά πλέον εφαρμόζεται επίσης σε πολλές άλλες διαταραχές.

Τι είναι το ψυχικό τραύμα;

Για τους περισσότερους ανθρώπους το ψυχικό τραύμα είναι συνδεδεμένο με μεγάλα τραγικά γεγονότα, όπως είναι οι φυσικές καταστροφές, οι τρομοκρατικές επιθέσεις, η κακοποίηση οποιασδήποτε μορφής ή τα σοβαρά ατυχήματα. Στην πραγματικότητα όμως, ακόμα και βάσει ορισμού, ως τραύμα μπορεί να θεωρείται οποιοδήποτε γεγονός έχει μια έντονα αρνητική επίδραση στο άτομο. Έτσι, η απώλεια εργασίας, ο θάνατος κάποιου αγαπημένου προσώπου, ένας χωρισμός μπορεί να είναι εξίσου τραυματικά αν το άτομο που τα αντιμετωπίζει δυσκολεύεται να τα διαχειριστεί και να τα ελέγξει. Από τη στιγμή που ένα γεγονός θα καταγραφεί ως τραυματικό γίνεται δυσβάσταχτο και διαταράσσει την ισορροπία του ατόμου. Δυσάρεστες σκέψεις, συναισθήματα, σωματικά ή ψυχικά συμπτώματα εμφανίζονται, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις εκείνες όπου το άτομο θα έρθει σε επαφή με καταστάσεις που του θυμίζουν το δυσάρεστο γεγονός. Τότε απαιτείται η παρέμβαση ειδικού, προκειμένου να μειωθούν τα συμπτώματα και να υπάρξει ανακούφιση και ίαση. Το EMDR είναι η πλέον ενδεδειγμένη μέθοδος για την αντιμετώπιση ψυχικών τραυμάτων.

Πώς λειτουργεί το EMDR;

Το EMDR συνδυάζει στοιχεία από διαφορετικές ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις αλλά καινοτομεί εξαιτίας των αμφίπλευρων αισθητηριακών ερεθισμάτων, τα οποία αποτελούν βασικό του στοιχείο. Κατά τη διάρκεια μιας συνεδρίας EMDR ζητείται από τον θεραπευόμενο να εστιάσει σε μια δυσάρεστη ανάμνηση-εμπειρία, και στη συνέχεια να αναφέρει οτιδήποτε αυθόρμητα σκέφτεται, αισθάνεται ή θυμάται ενώ ο θεραπευτής διεξάγει τα διεστιακά ερεθίσματα. Ενώ στην αρχή αναμένεται να υπάρχει συναισθηματική φόρτιση, κατά τη διάρκεια της συνεδρίας αυτή υποχωρεί και ο πελάτης κάνει νέες συσχετίσεις, αποκτά μεγαλύτερη κατανόηση του προβλήματος και έτσι η τραυματική εμπειρία μετατρέπεται από δυσλειτουργική σε λειτουργική και το άτομο εφοδιασμένο με νέες θετικές πεποιθήσεις και μοτίβα συμπεριφοράς, είναι σε θέση να επανακτήσει την ισορροπία στο παρόν.

Πριν την εφαρμογή του EMDR υπάρχει ένα διάστημα «προετοιμασίας» του θεραπευόμενου, κατά το οποίο έρχεται σε επαφή με τις εσωτερικές του πηγές, ενισχύεται η αυτοεκτίμηση του, ενδυναμώνεται και εκπαιδεύεται σε τεχνικές χαλάρωσης έτσι ώστε να μπορέσει να επεξεργαστεί το τραυματικό γεγονός χωρίς αυτό να του είναι δυσβάσταχτο.

Που μπορεί να εφαρμοστεί το EMDR;

Το EMDR μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά σε πλήθος διαταραχών. Οι πιο κοινές από αυτές είναι οι εξής:

• Διαταραχές Μετατραυματικού Στρες.
• Φοβίες.
• Κρίσεις πανικού.
• Κατάθλιψη.
• Απώλεια / Πένθος.
• Ιδεοψυχαναγκαστικές Διαταραχές.
• Εξαρτήσεις.
• Περιπτώσεις χρόνιου πόνου.
• Διαταραχές προσωπικότητας.
• Για την βελτίωση επιδόσεων αθλητών, καλλιτεχνών κ.α.

Η θεραπευτική σχέση

Η ψυχοθεραπεία σε μεγάλο βαθμό στηρίζεται στη σχέση που αναπτύσσεται ανάμεσα στον θεραπευτή και το θεραπευόμενο. Αυτή είναι μια σχέση εμπιστοσύνης, αποδοχής, κατά την οποία ο πελάτης νιώθει ασφάλεια να εκφράσει όσα τον απασχολούν. Το EMDR δεν διαφέρει σε αυτό το θέμα από τις υπόλοιπες ψυχοθεραπευτικές μεθόδους. Εντάσσεται και πραγματοποιείται μέσα σε μια θεραπευτική σχέση, κατά τη διάρκεια της οποία είναι σημαντικό να έχει αναπτυχθεί αμοιβαία εμπιστοσύνη ανάμεσα στα δύο εμπλεκόμενα μέλη, τον θεραπευτή και τον θεραπεύομενο. Για το λόγο αυτό, είναι ουσιώδους σημασίας να επιλέγουμε τον θεραπευτή που νιώθουμε ότι μας «ταιριάζει» καλύτερα.

Τέλος το EMDR πραγματοποιείται αποκλειστικά από καλά εκπαιδευμένους Ψυχολόγους ή Ψυχίατρους με Νόμιμη Άδεια Ασκήσεως Επαγγέλματος και εμπειρία στην εφαρμογή της μεθόδου. Να είστε προσεκτικοί κατά την αναζήτηση ειδικού και μη διστάζετε να επιζητάτε όλα τα νόμιμα έγγραφα που πιστοποιούν την ιδιότητα του εκάστοτε επαγγελματία.

 

Πηγές:

  • Βεντουράτου Δόμνα (2009). Εισαγωγή στην ψυχοτραυματολογία και στην τραυματοθεραπεία. Η μέθοδος EMDR.
  • Francine Shapiro (2001). Eye Movement Desensitization and Reprocessing. Basic Principles, Protocols and Procedures.
Ιωάννα Κούρια Ψυχολόγος MSc - Ψυχοθεραπεύτρια

Ιωάννα Κούρια Ψυχολόγος MSc - Ψυχοθεραπεύτρια

Βιογραφικό του συντάκτη και υποβολή ερωτήσεων

Άρθρα του συντάκτη