Πώς να Αποκτήσετε Περισσότερη Ανοχή στα Επικριτικά Σχόλια

Κατηγορία: Ψυχολογία ενηλίκωνΔημοσιεύθηκε στις

Κατά καιρούς, όλοι ερχόμαστε σε λεκτική αντιπαράθεση με άλλα άτομα σε διάφορα περιβάλλοντα, είτε στο κοινωνικό μας περιβάλλον, είτε στο εργασιακό και ούτω κάθε εξής. Ορισμένες φορές, δυσκολευόμαστε να διαχειριστούμε μια αρνητική κριτική, ιδίως όταν μας φαίνεται πολύ άδικη με αποτέλεσμα να προσπαθούμε πεισματωδώς να υπερασπιστούμε τον εαυτό μας με επιθετικό και κατηγορηματικό τρόπο.

Το πρώτο πράγμα που χρειάζεται να κατανοήσουμε είναι ότι δεν είναι οι άλλοι ή τα επικριτικά τους σχόλια που μας επηρεάζουν. Δεν έχουν την δύναμη να μας αναστατώσουν και να μας πληγώσουν. Ο μοναδικός άνθρωπος που μπορεί να το κάνει αυτό είναι ο ίδιος μας ο εαυτός. Εξάλλου, πώς κάποιοι άνθρωποι βιώνουν την κριτική ως μια οδυνηρή κατάσταση, ενώ άλλοι παραμένουν ψύχραιμοι και άθικτοι; Είναι ο τρόπος που αντιλαμβανόμαστε τα πράγματα γύρω μας και όχι τα πράγματα καθαυτά.

Για να καταφέρετε, λοιπόν, να αποκτήσετε περισσότερη ανθεκτικότητα στην κριτική, μπορείτε να ακολουθήσετε τρία διακριτά στάδια:

  1. Όταν λοιπόν κάποιος σας επιτίθεται λεκτικά, όσο και συναισθηματικά φορτισμένοι να είστε εκείνη τη στιγμή, προσπαθήστε να του κάνετε συγκεκριμένες ερωτήσεις, ώστε να καταλάβετε πώς βιώνει εκείνος την κατάσταση. Αποφύγετε να είστε ειρωνικοί ή επιθετικοί και δείξτε συναισθηματική κατανόηση, δηλαδή προσπαθήστε να δείτε τον κόσμο από τα δικά του μάτια. Κάντε ερωτήσεις του τύπου:
    «Τι σου έδωσε αυτή την εντύπωση;», «Πόσο συχνά αισθάνεσαι έτσι;», «Τι άλλο έκανα που σε ενόχλησε;», «Με ποιόν τρόπο σε πρόσβαλλα;», «Τι θα μπορούσα να είχα κάνει διαφορετικά;».

    Με αυτό τον τρόπο, θα καταφέρετε να μετατρέψετε μια σχέση επίθεσης-άμυνας σε μια σχέση αμοιβαίας κατανόησης.

  2. Στη συνέχεια, βρείτε κάποιον τρόπο να συμφωνήσετε με τον συνομιλητή σας. Ακόμη κι αν η τοποθέτηση του σας φαίνεται απολύτως παράλογη, μπορείτε να αναγνωρίσετε πως η αναστάτωση του είναι κατανοητή μιας και βασίζεται στον δικό του τρόπο αντίληψης. Μπορείτε στο σημείο αυτό να χρησιμοποιήσετε φράσεις όπως:
    «Έχεις δίκιο, μου το έχουν πει κι άλλοι», «Δεν σε αδικώ που αισθάνεσαι έτσι», «Είναι αλήθεια πως ορισμένες φορές φέρομαι έτσι», «Και εγώ στη θέση σου το ίδιο θα αισθανόμουν», «Συμφωνώ με το συγκεκριμένο σχόλιο».

    Μετά το δεύτερο στάδιο, θα διαπιστώσετε ότι ο επικριτής σας έχει ηρεμήσει και είναι περισσότερο διατεθειμένος να συνεργαστεί και να συνομιλήσει μαζί σας.

  3. Αφού ολοκληρώσετε τα δύο προηγούμενα βήματα, ήρθε η στιγμή να εξηγήσετε στον επικριτικό συνομιλητή σας τις σκέψεις σας, τα συναισθήματα σας και την συμπεριφορά σας, όχι με επιθετικό ή παθητικό τρόπο, αλλά με αποφασιστικό και διακριτικό. Θα μπορούσατε επομένως, να χρησιμοποιήσετε φράσεις όπως:
    «Ελπίζω να δέχεσαι την πιθανότητα κάποιος από τους δυο μας να κάνει ορισμένες φορές λάθος», «Γιατί δεν ελέγχεις την εξής πιθανότητα;», «Δοκίμασα διάφορους τρόπους και εν τέλει, αποφάσισα αυτό», «Αν και προσπάθησα αυτό που λες, κατέληξα στο εξής συμπέρασμα».

    Μετά το τρίτο βήμα, θα διαπιστώσετε πως διατηρήσατε την αυτοεκτίμηση σας, δεν μειώσατε ούτε τον εαυτό σας, ούτε τον συνομιλητή σας, αλλά ούτε επηρεάστηκε η σχέση μεταξύ σας. Στην ουσία, βγήκατε και οι δύο νικητές από αυτή την λεκτική αντιπαράθεση.

    Μπορείτε να εκπαιδευτείτε στην παραπάνω διαδικασία με το να γράψετε υποθετικούς διαλόγους ανάμεσα σε εσάς και σε ένα επικριτικό άτομο που υπάρχει στη ζωή σας ή με το να κάνετε παίξιμο ρόλων με κάποιον φίλο σας τηρώντας τα τρία παραπάνω βήματα. Μην αποθαρρυνθείτε, εάν δείτε πως δυσκολεύεστε στην αρχή. Η εξάσκηση σε κάτι καινούργιο θεωρείται πάντα το μυστικό της επιτυχίας. Τέλος, μην ξεχνάτε πως κανείς δεν απαιτεί από εσάς να είστε άψογοι και πως πάντα θα υπάρχει η κριτική στη ζωή μας. Το θέμα είναι τι κάνουμε εμείς για να τη διαχειριστούμε αποτελεσματικά.

 

 Δήμητρα Γούσιου,
 MSc Ψυχολόγος,
 Γνωστική-Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεύτρια

Πηγές:

  • Burns, D. D. (2012). Αισθανθείτε καλά! Η αποτελεσματική αντιμετώπιση της κατάθλιψης χωρίς φάρμακα. Αθήνα: Πατάκης.